Con người được chú trọng
trong cái Vòng Luân Hồi một cách đặc biệt, mặc dù người không phải là chúng
sinh đầy phước báu. Khi một chúng sinh trong kiếp tới nào đó mà có nhiều “hạt
nhân” tốt, là thiện tới thời kỳ nẫy mầm đồng loạt, thì họ sẽ được tái sinh về cõi
Trời đầy phước báu để hưởng mọi sung sướng; mà trong đó cõi Trường Thọ Thiên là
nơi chúng sinh có thọ mạng lâu dài, hưởng mọi điều sung sướng, khiến họ quên đi
con đường giải thoát. Vả lại, nơi cõi ấy cũng không có Phật pháp để họ tu hành
mà thoát khỏi vòng Luân Hồi sinh tử. Và nếu những chúng sinh nào gặp lúc nhiều “nhân”
xấu nẫy mầm phải sinh vào cõi Địa Ngục, Ngạ Quỷ do nhiều nhân ác đã gây ra trong
quá khứ, để chiêu cảm các hình phạt mà họ sẽ “cảm vời” ra cho đến hết thời kỳ
chịu hạn, thì những chúng sinh ấy cũng không có thời gian để tu hành mà thoát
ra khỏi sự Luân Hồi! Còn chúng sinh phải đội lốt Súc Sinh thì không điều kiện nào
kể cả thông minh để thực hiện con đường thoát khổ. Rồi lại có nhiều chúng sinh
cũng có nhiều phước đức được tái sinh vào cõi Uất Đan Việt hay còn gọi là Bắc Câu
Lưu Châu để hưởng nhiều hạnh phúc, sung sướng, hưởng lạc mà quên đi sự giải thoát.
Còn trong thế giới A Tu La thì cũng không có điều kiện để tu pháp giải thoát? Tại
sao vậy? Vì chỉ có cõi Ta Bà nầy mới được Đức Phật “thị hiện” làm người để truyền
bá giáo pháp; và chỉ có con người mới đủ trí não, nhận thức để thực hành giáo pháp
ấy; cho nên Cõi Ta Bà dù nhiều khổ hơn hạnh phúc, sướng vui nhưng lại là “quốc độ”
của Đức Phật Thích Ca đang hành đạo. Tại sao nói là “Thị Hiện”? Theo như trong
Kinh điển, Kinh Đại Bát Niết Bàn, trong Phẩm Tà Chánh Thứ Chín, Đức Phật có
thuyết:
“Nầy Ca Diếp! Nếu kinh luật
nào nói đức Như Lai chánh giác đã thành Phật từ lâu, vì muốn cứu độ chúng sanh
nên nay mới thị hiện thành Phật, và vì tùy thuận theo thế gian nên cũng thị hiện
có cha mẹ, nhơn nơi ái dục hòa hiệp mà sanh. Phải biết kinh luật nầy là của Như
Lai nói”.
Tuy nhiên, sự lĩnh hội giáo
Pháp mà Đức Phật truyền giảng cũng không phải ai cũng tiếp nhận được một cách dễ
dàng, vì con người còn có nhiều nhân duyên, điều kiện khác để tiếp nhận. Được
sinh ra làm con người mà tránh được sự tàn tật, khiếm khuyết cơ thể, không bị câm,
ngọng, đui, điếc là điều may mắn vì những nhân xấu của mình trong kiếp nầy không
vướng vào những điều phải như thế! Nhưng được như vậy, mà mình lại thuộc vào giới
gọi là “Thế trí biện thông” thì cũng chẳng được gì! Thế nào là Thế trí biện thông?
Là hạng người tài giỏi, thông minh, học nhiều, hiểu rộng nhưng không tin vào giáo
pháp thì cũng không đi đến đâu; giống như giới được gọi là “nhứt xiển đề” hoàn
toàn không tin, đôi khi lại bài bác nữa. Không những vậy! Nếu con người lại
sinh vào thời trước Phật thì không có giáo pháp, hay sinh sau Phật thì hiểu giáo
pháp không được thấu đáo bằng thời Đức Phật tại thế, vì không được Đức Phật giảng
giải trực tiếp một cách rõ ràng, chính xác. Tuy nhiên, dù sinh sau Phật vẫn còn
có giáo pháp Đức Phật để lại, nương theo đó mà tu hành. Đó là “Bát nạn” (8 cái
nạn) mà chúng sinh, con người vướng vào hay may mắn thoát khỏi; và đó cũng chính
là điều chứng minh cho chúng ta hiểu rõ hơn về các cõi của luân hồi.
Trong Đạo Phật có câu
chuyện về “con rùa mù” khá quan trọng, nó có thể dùng để suy đoán trong nhiều
trường hợp, và Đức Phật cũng kể câu chuyện ấy trong nhiều trường hợp khác nhau.
Nay tôi xin ghi lại để độc giả tham khảo, mà ngẫm nghĩ về câu chuyện ấy! Đó là
Kinh số 406 trong Tạp A Hàm như sau:
“Tôi nghe như vầy:
Một thời Phật trú tại bờ
ao Di Hầu, nơi giảng đường Trùng Các.
Bấy giờ Thế Tôn bảo các Tỳ
kheo:
-Ví như đất liền đều thành
biển lớn, có một con rùa mù sống vô lượng kiếp, một trăm năm mới trồi đầu lên một
lần, trong biển có một khúc gỗ nổi, chỉ có một cái lỗ, lênh đênh trên sóng nước
theo gió trôi dạt Đông Tây thì con rùa mù một trăm năm mới trồi đầu lên một lần,
sẽ gặp được cái lỗ hổng nầy chăng?
Tôn giả A Nan bạch Phật:
-Thưa Thế Tôn! Không thể được.
Vì sao? Vì con rùa mù nầy, nếu đến biển phía Đông thì khúc gỗ theo gió hoặc tới
biển phía Tây, Nam, Bắc, xung quanh; cũng vậy khắp bốn phía không dễ gì gặp được.
Phật bảo A Nan:
-Con rùa mù và khúc gỗ nổi
tuy sai trái nhau, có thể gặp được; còn kẻ phàm phu ngu si trôi nổi trong năm đường,
tạm được thân người còn khó hơn việc trên. Vì sao? Vì các chúng sanh ấy không
thực hành nghĩa, không thực hành pháp, không thực hành điều lành, không thực hành
chơn thật, xoay vần sát hại, kẻ mạnh lấn lướt người yếu, tạo ra vô lượng điều ác.
Bởi thế, Tỳ kheo đối với Bốn Thánh Đế chưa hiện quán, nên siêng năng phương tiện,
khởi ý muốn tăng thượng, tu học hiện quán.
Phật nói Kinh nầy xong, các
Tỳ kheo nghe lời Phật dạy, hoan hỷ phụng hành”.
Theo như câu chuyện đưa
ta đến một vấn đề khác, đó là chuyện “được thân con người”! Chúng ta thường
nghe trong Đạo Phật có câu: “Thân người khó đặng, Phật pháp khó nghe” (theo Hán
Việt: “Nhân thân nan đắc, Phật pháp nan văn”). Tại sao vậy? Tại sao Phật pháp lại
“nan văn”? Có phải chăng Phật pháp giảng giải, phân tích, chỉ rõ về những vấn đề
con người trong cái cõi đầy đau khổ nầy, khiến con người phải bi quan, hay kể
những giai đoạn con người, chúng sinh phải trải qua trong cái vòng Luân Hồi của
sinh tử làm con người phải choáng váng về con đường sẽ đi đến. Đức Phật vạch trần,
chỉ rõ cho chúng sinh để chọn lấy mà không có tính cách bắt buộc, cũng như
trong Đạo Phật không có những quy luật hay hình thức bắt buộc nào để người phải
theo đạo: Tất cả đều do nhận thức và tự nguyện, chứ không một quyền lực nào bắt
người phải theo hay là chết như nhiều tôn giáo khác đã làm! Đạo Phật chỉ khuyên
con người, chúng sinh sống Thiện, hành thiện để tạo những nhân tốt nhằm đưa con
người, chúng sinh đến con đường giải thoát khỏi Luân hồi sinh tử mà trở lại “cái
nguyên thủy” của mọi chúng sinh trong cái “Không sinh, không tử” mà lại “sáng
suốt chiếu soi” (Bản giác minh diệu) của cái Chơn Tâm trong sáng. Tâm là viên
ngọc bị mờ đi vì bị bụi hay những chất ô uế che khuất; cái Tánh là cốt lõi của
viên ngọc như là “minh tâm, kiến tánh” vậy!
Nguyên Thảo,
18/05/2025.
No comments:
Post a Comment